De aflevering

Een uur met de kaalste haarprofessor van Nederland

Prof. dr. Sherief Janmohamed is dermatoloog en hoogleraar. Als de Nederlandse media een haarexpert nodig hebben, bellen ze hem. Meer dan zestig wetenschappelijke publicaties, medeauteur van medische boeken, opleider van dermatologen aan de Universiteit van Brussel. En hij is zelf kaal.

Erfelijke kaalheid komt uiteindelijk bij tachtig procent van de mannen voor. In deze aflevering: wat het echt veroorzaakt, welke middelen iets doen en welke worden overschat, wat je mag verwachten van een behandeling, en waarom de meeste mannen er te laat achter komen.

Prof. dr. Janmohamed als haarexpert bij

Alle vragen

35 hoofdstukken

Ruim een uur, in 35 hoofdstukken. Klik op een vraag en de video springt naar dat moment.

Start behandeling
Prof. dr. Sherief Janmohamed, dermatoloog

Over de gast

Prof. dr. Sherief Janmohamed

Dermatoloog · hoogleraar · trichologie-adviseur

Hoogleraar en dermatoloog aan de Universiteit van Brussel, met meer dan zestig wetenschappelijke publicaties en medeauteur van medische boeken. Bij Kádeso Labs beoordeelt hij elke aanvraag persoonlijk.

BIG-nummer 39066055201

Geciteerd en geïnterviewd door

Deze aflevering is algemene informatie over haaruitval en geen persoonlijk medisch advies. Twijfel je over je eigen situatie, leg die dan voor aan een arts.

Weet eerst waar je staat

Je begint met de online haarcheck, drie minuten. Prof. dr. Janmohamed beoordeelt je aanvraag persoonlijk en bepaalt of een behandeling passend is.

Start behandeling

Wat zegt het onderzoek?

Kies een onderwerp. Daaronder verschijnen de vragen, en binnen elk antwoord kun je verder klikken voor de details en de studie erachter. Bij elke claim staat een bron uit PubMed. Alles hieronder is uitleg, geen medisch advies.

Minoxidil
Wat is minoxidil en hoe werkt het?

Minoxidil is een stof die de haargroei kan stimuleren. Het werkt op een andere manier dan finasteride: niet via hormonen, maar door in te grijpen op de haargroeicyclus zelf. Klik door voor de twee delen van dat verhaal.

Wat gebeurt er met de haargroeicyclus?

Volgens de wetenschappelijke literatuur verkort minoxidil de rustfase (telogeen) van het haar en brengt het haarzakjes eerder in de groeifase (anageen), waarbij de groeifase langer kan duren en haarzakjes groter kunnen worden.

Bron: Messenger & Rundegren, Br J Dermatol 2004 - PubMed 14996087

Waarom werd minoxidil ontdekt voor haar?

Minoxidil werd oorspronkelijk ontwikkeld als middel tegen hoge bloeddruk. Bij dat gebruik viel op dat het haargroei bevorderde, waarna het als haarmiddel verder is onderzocht. Dit is een bekend voorbeeld van een middel dat een tweede toepassing kreeg naast het oorspronkelijke doel.

Bron: Messenger & Rundegren, Br J Dermatol 2004 - PubMed 14996087

Hoe goed werkt topische minoxidil in onderzoek?

In een gerandomiseerde studie onder 393 mannen gaf een 5%-oplossing op de hoofdhuid meer haargroei dan een 2%-oplossing en dan placebo, met eerder zichtbaar effect. De hogere concentratie gaf wel iets vaker lokale irritatie of jeuk. Resultaten verschillen per persoon.

Bron: Olsen e.a., J Am Acad Dermatol 2002 - PubMed 12196747

Topisch of als tablet, maakt dat verschil?

Minoxidil bestaat zowel als vorm voor op de hoofdhuid als in tabletvorm. Onderzoek vergelijkt beide routes; de topische vorm werkt lokaal op de hoofdhuid, terwijl een tablet via het bloed door het hele lichaam werkt. Welke vorm passend is, is een medische afweging die de arts maakt.

Bron: RCT orale versus topische minoxidil, JAMA Dermatol 2024 - PubMed 38598226

Finasteride
Wat is finasteride en hoe werkt het?

Finasteride grijpt in op de vorming van DHT, het hormoon dat samenhangt met erfelijke haaruitval. Klik de twee begrippen open.

Wat is DHT?

DHT (dihydrotestosteron) is een lichaamseigen hormoon. Bij mannen met een erfelijke aanleg zijn de haarzakjes er gevoelig voor, waardoor het haar dunner wordt en de haarlijn terugtrekt.

Bron: 5-alfa-reductaseremmers, StatPearls (NCBI) - NCBI Bookshelf

Wat doet finasteride met DHT?

Finasteride remt het enzym 5-alfa-reductase, dat testosteron omzet in DHT. Daardoor daalt de hoeveelheid DHT. Bij topisch gebruik gebeurt dat vooral op de hoofdhuid, met een kleinere verandering in het bloed dan bij de pil.

Bron: 5-alfa-reductaseremmers, StatPearls (NCBI) - NCBI Bookshelf

Wat is er bekend over finasteride bij haaruitval?

De orale vorm (de pil) wordt al lang onderzocht bij erfelijke haaruitval bij mannen, met langlopende studies over meerdere jaren. De literatuur beschrijft dat het bij een deel van de mannen verdere haaruitval kan tegengaan. Wat voor jou passend en te verwachten is, bespreek je met de arts.

Bronnen: overzichtsartikel finasteride - PubMed 9951956 · langlopende 5-jaarsstudie - PubMed 11809594

Wat is topische finasteride en wat zegt de studie?

Topische finasteride breng je aan op de hoofdhuid in plaats van in te slikken. De kern komt uit een gerandomiseerde studie onder 458 mannen die topisch vergeleek met de pil en met placebo. Klik door voor de opzet en de uitkomsten.

Bron: Piraccini e.a. (Topical Finasteride Study Group), JEADV 2022 - PubMed 34634163

Hoe was de studie opgezet?

Deelnemers werden willekeurig verdeeld over topische finasteride, de pil en placebo. Er werd gemeten op haargroei in een vast telgebied, op de hoeveelheid werkzame stof in het bloed en op de daling van DHT in het bloed. Randomisatie en een placebogroep maken de vergelijking betrouwbaarder dan losse gebruikerservaringen.

Wat waren de belangrijkste uitkomsten?

Drie dingen sprongen eruit. Klik elk punt open voor het getal erachter.

Haargroei

Topische finasteride gaf een toename van 20,2 haartjes in het meetgebied, tegenover 6,7 bij placebo. De pil gaf een vergelijkbaar resultaat als topisch.

Werkzame stof in het bloed

De maximale hoeveelheid werkzame stof in het bloed lag bij topisch meer dan 100 keer lager dan bij de pil.

Daling van DHT in het bloed

De DHT in het bloed daalde met 34,5 procent bij topisch, tegenover 55,6 procent bij de pil. Minder verandering in het bloed, terwijl het effect op de hoofdhuid vergelijkbaar bleef.

Bron: Piraccini e.a., JEADV 2022;36(2):286-294 - PubMed 34634163

Topisch of de pil, wat is het verschil?
Werken ze op dezelfde manier?

Allebei pakken ze haaruitval op dezelfde manier aan. Het verschil zit in waar het middel in je lichaam terechtkomt. Klik de twee vormen open.

De pil, je slikt hem in

Via je bloed komt het in je hele lichaam terecht, ook waar het niet nodig is.

Topisch, op je hoofd

Je brengt wat druppels aan op je hoofdhuid. Het blijft grotendeels waar je het nodig hebt en er komt veel minder in je bloed dan bij de pil.

Bron: Piraccini e.a., JEADV 2022 - PubMed 34634163

Geeft topisch hetzelfde resultaat op de haargroei?

In de vergelijkende studie was het resultaat op de haargroei vergelijkbaar: topisch gaf een toename van 20,2 haartjes in het meetgebied tegenover 6,7 bij placebo, en de pil gaf daarbij een vergelijkbaar resultaat als topisch. Resultaten verschillen per persoon.

Bron: Piraccini e.a., JEADV 2022 - PubMed 34634163

Waarom is "in het bloed" belangrijk?

Bij de pil reist de werkzame stof via je bloed door je hele lichaam. Topisch blijft het grotendeels waar je het nodig hebt, waardoor er veel minder in je bloed terechtkomt. Onderzoek richt zich onder meer op de vraag of die lagere hoeveelheid in het bloed verschil maakt. Wat dat voor jou betekent, bespreek je met de arts.

Bron: Piraccini e.a., JEADV 2022 - PubMed 34634163

Magistraal bereid en niet-geregistreerde middelen
Wat betekent "magistraal bereid"?

Magistraal bereid betekent dat een apotheek de behandeling op maat maakt voor de patiënt, op basis van een recept, in plaats van een kant-en-klaar fabrieksproduct. Dit is een normale en gereguleerde praktijk binnen de Nederlandse apotheekzorg.

Wat betekent "off-label" of "niet-geregistreerd"?

De term verwijst naar een middel dat wordt gebruikt buiten de voorwaarden van de officiële registratie, of dat voor een specifieke toepassing geen registratie heeft. Dat klinkt misschien ongebruikelijk, maar het is een bekende en gangbare praktijk in de zorg en betekent op zichzelf niet dat een middel onveilig of experimenteel is.

Waarom wordt dat gedaan?

Voordat een middel wordt geregistreerd, doorloopt het klinisch onderzoek naar veiligheid en werking voor een bepaalde toepassing. Tijdens dat onderzoek komt soms naar voren dat een stof ook bij een andere toepassing kan helpen. Een arts kan een middel dan voor die andere toepassing voorschrijven wanneer dat naar zijn oordeel in het belang van de patiënt is.

Geldt dat ook voor minoxidil en finasteride?

Sommige losse formuleringen of combinaties die op maat worden bereid, hebben geen eigen registratie voor haaruitval. Dat komt vaak doordat een registratietraject kostbaar en tijdrovend is en niet altijd wordt doorlopen voor op maat bereide toepassingen. De werkzame stoffen zelf worden al lang onderzocht en gebruikt.

Waarom kiest Kádeso Labs voor topische bereidingen?

Bij een topische bereiding wordt de werkzame stof direct op de hoofdhuid aangebracht, op de plek waar die nodig is. Onderzoek naar topische finasteride laat zien dat er daarbij veel minder werkzame stof in het bloed terechtkomt dan bij de pil. Of en in welke mate dat voor jou verschil maakt, is een medische afweging die de arts met je maakt.

Bron: Piraccini e.a., JEADV 2022 - PubMed 34634163

Wie bereidt mijn behandeling?

De behandeling wordt op maat bereid door Transvaal Apotheek in Nederland en discreet thuisbezorgd.

Veiligheid, bijwerkingen en verwachtingen
Wat is er bekend over bijwerkingen?

Zoals elk geneesmiddel kunnen finasteride en minoxidil bijwerkingen geven. Een deel van het onderzoek naar topisch gebruik richt zich op de vraag of een lagere hoeveelheid werkzame stof in het bloed daarin verschil maakt. Wat voor jou geldt, hangt af van je situatie en bespreek je met de arts; algemene uitleg op deze pagina vervangt dat gesprek niet.

Bron: Piraccini e.a., JEADV 2022 - PubMed 34634163

Waarom kan een topische vorm anders zijn?

Een topische vorm werkt vooral lokaal op de hoofdhuid, terwijl een pil of tablet via het bloed door het hele lichaam werkt. Onderzoek vergelijkt deze routes onder meer op hoeveel werkzame stof in het bloed terechtkomt. Bij topische minoxidil komen lokale reacties zoals jeuk of irritatie voor; bij hogere concentraties iets vaker.

Bronnen: Olsen e.a., J Am Acad Dermatol 2002 - PubMed 12196747 · orale versus topische minoxidil, JAMA Dermatol 2024 - PubMed 38598226

Hoe lang duurt het voor je iets merkt?

Haargroei gaat langzaam. In onderzoek wordt doorgaans over drie tot zes maanden gemeten voordat een verandering zichtbaar wordt, en effect blijft alleen bij doorlopend gebruik. In de eerste weken kan tijdelijke haaruitval voorkomen; dat wordt in de literatuur als normaal beschreven. Wat je zelf mag verwachten, bespreek je met je arts.

De arts en het recept
Hoe kom ik aan een recept?

Volledig online, in vier stappen. Je hoeft de deur niet uit en je hoeft geen afspraak te maken. Klik de stappen open.

Stap 1, de online haarcheck

Je beantwoordt in ongeveer drie minuten een aantal vragen over je haar, je gezondheid en je medicijngebruik. Dit is de medische intake en tegelijk de enige route naar een behandeling. Je kunt hem doen wanneer het jou uitkomt, ook 's avonds of in het weekend.

Stap 2, persoonlijke beoordeling door de arts

Je antwoorden gaan naar Prof. dr. Sherief Janmohamed, dermatoloog en hoogleraar. Hij bekijkt elk dossier zelf en bepaalt of een medisch begeleide behandeling in jouw situatie passend is. Dit is geen automatische goedkeuring en geen algoritme, maar het oordeel van een arts die haar en hoofdhuid als specialisme heeft.

Stap 3, het recept naar de apotheek

Vindt de arts een behandeling passend, dan schrijft hij een recept op jouw naam uit en gaat dat naar Transvaal Apotheek in Nederland. Je hoeft zelf geen recept op te halen, niets langs een balie te brengen en niets door te bellen.

Stap 4, bereid en thuisbezorgd

De apotheek maakt je behandeling op maat en stuurt die discreet naar je huis. We leveren in vaste rondes, twee keer per maand. Daarna loopt de begeleiding door en hoef je per kwartaal niets opnieuw te regelen.

Wie is de arts en kan ik dat controleren?

Je aanvraag wordt beoordeeld door Prof. dr. Sherief Janmohamed, dermatoloog en hoogleraar, BIG-nummer 39066055201. Dat nummer is openbaar en persoonsgebonden, dus je kunt zelf nakijken dat hij bevoegd is.

Controleren kan in het BIG-register van de overheid: zoeken op BIG-nummer. Vul 39066055201 in. Zoeken op nummer geeft altijd direct de juiste persoon, zoeken op naam kan bij naamgenoten tot verwarring leiden.

Wat is zijn achtergrond?

BIG-geregistreerd dermatoloog, hoogleraar aan het Universitair Ziekenhuis Brussel, gepromoveerd aan het Erasmus MC en postdoctoral fellow aan Northwestern University in de Verenigde Staten. Hij spreekt regelmatig in landelijke media over haaruitval en behandelingen.

Wat betekent een BIG-registratie?

Het BIG-register is het wettelijke, openbare register van de overheid waarin zorgverleners staan die hun beroep in Nederland mogen uitoefenen. Wie erin staat, mag de titel arts gebruiken en valt onder het Nederlandse tuchtrecht. Iedereen kan het register gratis raadplegen.

Waarom niet gewoon via mijn huisarts?

Dat kan natuurlijk ook, en je huisarts blijft altijd een goede eerste gesprekspartner. In de praktijk lopen mannen bij haaruitval wel tegen een paar dingen aan.

Haaruitval is een specialisme, geen standaardvraag

Een huisarts is generalist en ziet erfelijke haaruitval betrekkelijk weinig. Het is bovendien geen aandoening die medisch gezien urgent is, waardoor het vaak niet als eerste aan bod komt. Wil je een specialist spreken, dan volgt doorgaans een verwijzing en een wachttijd. Bij Kádeso Labs kijkt er meteen een dermatoloog naar je aanvraag.

Geen afspraak, geen wachtkamer

Geen belrondje langs de praktijk, geen vrije dag opnemen, geen wachtkamer en geen gesprek waarin je moet uitleggen waarom je hier zit. Je vult de haarcheck in op je eigen moment en de rest verloopt digitaal. Wat wij niet automatiseren is de beoordeling zelf, die doet de arts persoonlijk.

Op maat bereid in plaats van standaard

Je behandeling wordt door Transvaal Apotheek op recept voor jou bereid, in plaats van als kant-en-klaar product van de schap gehaald. En de begeleiding stopt niet bij de bezorging: je hoort gedurende het jaar van ons en er volgt een herbeoordeling.

Hoe snel weet ik of ik in aanmerking kom?

De haarcheck kost je ongeveer drie minuten. Daarna beoordeelt de arts je dossier en krijg je per e-mail bericht. Is een behandeling passend, dan sluit je aan bij de eerstvolgende leverronde. Zit die vol, dan volgt de ronde daarna, ongeveer twee weken later.

Kan ik de arts of zijn team spreken?

Ja. Het medisch team belt je persoonlijk als er iets in je dossier is dat navraag vraagt, en je kunt zelf ook contact opnemen met vragen over je behandeling. Digitaal betekent hier niet dat er niemand aan de andere kant zit.

Wat als de arts een behandeling niet passend vindt?

Dan krijg je bericht met de reden en betaal je niets voor een behandeling. Dat gebeurt bijvoorbeeld bij bepaalde aandoeningen of medicijnen, of wanneer je klachten eerst verder onderzocht moeten worden. Een afwijzing is dus geen formaliteit die we omzeilen, het is precies waarvoor de beoordeling bestaat.

Beoordeling en registratie
Is topische finasteride in Nederland geregistreerd?

Nee. Topische finasteride is niet door het CBG of de EMA geregistreerd voor haaruitval. Het wordt op maat bereid en uitsluitend via een Nederlandse arts en apotheek verstrekt, voor volwassenen. Dat feit vermelden we bewust en consequent.

Wordt mijn aanvraag echt door een arts beoordeeld?

Ja. Elke aanvraag wordt persoonlijk beoordeeld door dermatoloog en hoogleraar Prof. dr. Sherief Janmohamed. Hij bepaalt of een medisch begeleide behandeling passend is. Zo niet, dan krijg je bericht en betaal je niets voor een behandeling.

Bronnen (PubMed)

Piraccini BM e.a. (Topical Finasteride Study Group). "Efficacy and safety of topical finasteride spray solution for male androgenetic alopecia: a phase III, randomized, controlled clinical trial." JEADV 2022;36(2):286-294. - PubMed 34634163

Messenger AG, Rundegren J. "Minoxidil: mechanisms of action on hair growth." Br J Dermatol 2004;150(2):186-194. - PubMed 14996087

Olsen EA e.a. "A randomized clinical trial of 5% topical minoxidil versus 2% topical minoxidil and placebo in the treatment of androgenetic alopecia in men." J Am Acad Dermatol 2002;47(3):377-385. - PubMed 12196747

"Oral Minoxidil vs Topical Minoxidil for Male Androgenetic Alopecia: A Randomized Clinical Trial." JAMA Dermatol 2024. - PubMed 38598226

McClellan KJ, Markham A. "Finasteride: a review of its use in male pattern hair loss." Drugs 1999;57(1):111-126. - PubMed 9951956

"Long-term (5-year) multinational experience with finasteride 1 mg in the treatment of men with androgenetic alopecia." - PubMed 11809594

"5-Alpha-Reductase Inhibitors." StatPearls, NCBI Bookshelf. - NCBI Bookshelf

BIG-register (CIBG, Ministerie van VWS). Zorgverlener opzoeken op BIG-nummer. - zoeken.bigregister.nl

Let op: dit is uitleg, geen medisch advies. Resultaten verschillen per persoon. Topische finasteride is niet door CBG of EMA geregistreerd voor haaruitval en wordt uitsluitend via een Nederlandse arts en apotheek verstrekt, voor volwassenen. Twijfel je? Vraag het je arts.